Mark 7:1–23

Marcos 7:1-23

Review…

• Marcos – Ang Maayong Balita para sa mga Gentil – Ginapakita nga nag alagad si Jesus para sa tanan- Mark 10:45
• Marcos 1:1 – 6:7 – Ang Ministeryo ni Jesus sa Galilea…
• Mark 6:1-29… Ang Konklusion sa Ministeryo sa Galilea
  • Ang propeta ginapasidungganman – luas lang sa iya kaugalingon nga lugar – vs. 1-6
  • Si Jesus nag balik sa Galilea para ipadala ang 12 ka disipulo… vs. 7-13
  • Ang kamatayon ni Juan Bautista… vs. 14-29
  • Marcos 6:30-56… Gin paka-on ang 5000
  • Sang pagbalik sang mga Disipulo halin sa ila misyon sa Galilea – Gintipon ni Jesus ang mga disipulo
    • Gin sunod sila sang Kadam-an – ginkaluy-an sila ni Jesus kag gin tudlu-an sila
    • Sang hapon na gid – ang tanan gutom na – Ginsugo ni Jesus ang iya mga disipulo nga pakaonon sila
    • Sa 5 ka tinapay kag 2 ka isda napakaon ni Jesus ang 5000 ka tawo – pati babayi kag mga kabataan!
  • Gin pabalik ni Jesus ang mga disipulo sa nasidlangan nga bahin…
    • Naghinguyang sila sa bilog nga gab-i nga wala sila makatabok – tungod sa mabaskog nga hangin
    • Si Jesus nagpalapit sa ila nga nagalakat sa tubig – maagi lang kon tani sa ila – patabok sa pihak
    • Sa pagsakay ni Jesus sa sakayan – ang hangin kag balud nag untat
  • Sang makadangat na sila sa Genesaret – ang mga tawo nagkadto kay Jesus
    • Isa ka lain nga pag responde ikumpara sa 1^st nga pag kadto – Legion – ginpahalin sila sang mga mga tawo
    • Ang pagpanaksihon sang tawo nga may ‘legion’ nag abri sang tagiposoon sang mga tawo

Mga tradisyon sang mga katigulangan… vs. 1-13

• Ang tradisyon sang katigulangan… vs. 1-5
  • Ang mga Escriba kag Fariseo nag-abot halin sa Jerusalem…
    • Sila ni nga mga tawo nga nag hangkat kay Jesus…
    • Ang Sabado – naga obra kag naga pang ayo sa adlaw nga Sabado
    • Naga tabog sang demonyo sa gahum ni Beelzebub – ang panimalay nga nagabinahinbahin indi maka padayon
    • Karon ara naman sila para mag hangkat sa pag padayon sang ila tradisyon…
  • Ngaa ang imo mga disipulo mo wala naga panghugas sang ila mga kamot…
    • Basi nagaka-on sang tinapay sa nabilin nga 12 ka basket – ang mga disipulo wala na tion para mag hugas sang ila mga kamot
      • Sa primero maka paminsar ka nga ang pag hangkat nila isa lang ka pahanumdum sa pag paninlo sang kamot…
      • Indi ini parte sa pag pang hugas sang kamot bag-o mag kaon – nga kon sabagay maayo man nga ideya
      • Ini naga patuhoy sa detalyado nga seremonya sang pag hugas sang kamot base sa sinanguna nga tradisyon
    • Sa malip-ot nga pulong indi lang panghabon kag pagbunlaw sang kamot
      • Sa baylo kon paano mag itusmog ang imo kamot sa isa ka klase nga balaan nga tubig sa pinasahi nga yahong
      • Samtang nagamitlang sang pangamuyo sang pagpakamaayo (baracha “Netilat Yadaim”)
      • Indi lang ini parte sa katinlo – kundi ini tanan tungod sa tradisyon sang tawo
      • Ang mga pinalatonlaton nga tradisyon sang mga Judio – indi ang kasugu-an sang Diyos
    • Indi lang sa pag hugas sang kamot – may MADAMO gid sila nga mga tradisyon…
      • Mang hugas sila kon halin sila sa balaligyaan – kay madamo sang di matinlo nga tawo
      • Nagbaton kag nagapatuman sila sang tradisyon parte sa – paghugas sang tasa / pitsel / kag mga pulungkoan
      • Kag ang ini nga mga tradisyon importante gid para sa ila – gani ginahangkat nila si Jesus…
      • Ngaa wala nag SUNOD ang mga disipulo sa tradisyon sang mga katigulangan…
      • Tradisyon – kustombre/detalyado nga pang-gawi gin pasa sa mga sunod-sunod nga henerasyon
      • Naga sunod kita sa madamo tradisyon – kag amo ang naga dominar sang aton kabuhi
        • Ang tradisyon sang Christmas, Bag-o nga Tuig, Birthday, kasal, lubong
        • Tradisyon parte sa simbahan kada Domingo sa Eskwelahan ukon sa trabaho halin Lunes – Biyernes
        • Filipino nga tradisyon – Barangay tradisyon – tradisyon sang pamilya
      • Ang iban nga tradisyon maka bulig – kag may ara man nga makahalalit…
        • Tradisyon nga manami – naga bulig padumdum sang importante nga okasyon/kag importante nga mga tawo…
        • Tradisyon nga makahalalit – base sa disparates – mag higot sang sanga sa bobon…
        • Indi manilhig ko tunod na ang adlaw – sirad-an ang bintana antes mag alas 6pm
        • Ang problema maabot kon nahadlok ka sa tradisyon kaysa mahadlok sa Diyos
        • Dako pa gid nga problema kon mas masalig pa kita sa tradisyon kaysa magsalig sa Diyos
        • Ang problema kon ang tradisyon kontra na sa Pulong sang Diyos…
        • Pagtudlo sang kasugu-an sang tawo… vs. 6-9
  • Daw makita ko ang yuhom ni Jesus sa sini nga pamangkot – MAS handa siya sa pag sabat
  • Gintagna bala ni Propeta Isaias ang hanungod sa imo – Isaiah 29:13 – 3 kabutang:
  • 1^st – naga palapit kag ga tahud sila sa Akon sa ila mga bibig …
    • Sakto nga mga tinaga ang ginapanghambal sang mga Fariseo– pero amo na ang problema
    • Ang sakto lang gid amo ang ila nga mga tinaga…
    • Sa masami gusto ta lang MAGHAMBAL sang insakto nga butang…
    • mahambal kita nga ga pati kita kay Jesus…
    • mahambal kita nga gusto ta mag sunod sa Diyos – magkabuhi sang bunayag kag maayo nga kabuhi
    • Pero dira lang kita asta – sa aton hambal – indi ina bastante mag hambal lang sang insakto nga butang
    • Ano naman ya ang aton nga buhat – ang aton buhat naga santo bala sa aton ginahambal
    • Kon indi kita mag hambal – mapati ayhan sila gihapon nga naga to-o kita kay Jesus – nagakabuhi kay Jesus
  • 2^nd – Apang ang Tagiposo-on nila malayo sa akon…
    • Bisan nga ining mga Escriba kag Fariseo ara sa ila ang insakto nga mga tinaga…
    • Ang ila tagiposo-on malayo sa Gino-o – makita mo man sa ila bunga
    • Lucas 6:44 – “Ang tagsa ka kahoy makilala mo sa iya bunga. Ang tunukon nga kahoy-kahoy wala nagapamunga sang (mangga) ukon (langka).”
    • Paano mahibaluan kon ano ang ara sa tagiposo-on – tanawa ang bunga
    • Makahambal ka sang bisan ano – pero indi maislan ang bunga – halin ini sa tagiposo-on
    • Pwede ko mahambal bilog nga adlaw nga ako mangga – pero namunga langka…
    • Makahambal ako nga Cristiano ako – pero ano nga klase nga bunga nga may ara ako sa akon kabuhi
    • Ang testing sang aton tagiposoon kon ano ang bunga nga naga guha sa kabuhi ta
  • 3^rd – Wala sang pulos ang ila pagsimba sa akon, kay ang ila ginatudlo mga pag sulundan nga gin himo lang sang tawo!
    • Ginpahigad lang nila ang sugo sang Diyos – kag ang mga tradisyon sang tawo amo ang gina tuman
      • Gisikway na nila ang sugo sang Dios – para masunod lang ang ila nga tradisyon
      • Indi pwede nga idungan – Pulong sang Diyos/ tradisyon sang tawo – balangag sa isa kag isa…
      • Sa paglakip mo sang isa gina sikway mo ang isa – mag alagad sa Diyos ukon mag alagad sa tawo…
    • Ginakabig sang mga lideres nga ang ILA kasuguan – kasuguan sang TAWO – mas mataas pa kaysa kasuguan sang Diyos!
      • Mas nagakabalaka pa sila sang ila tradisyon sang sa magtuman sa Pulong sang Diyos
      • Indi ini parte lang sa layi sang tawo/tradisyon – ini parte sa pag tuman sa Pulong sang Diyos…
      • Ang Sugo sang Diyos ang lalaki kag babayi magpakasal
      • Apang nga may tradisyon nga pwede lang nga mag updanay – sa ulihi na lang mag pakasal
      • Ang rason nga naghulat ka – kay gusto gid sang bongga nga kasal’ – para manami-an ang pamilya /kag mga abyan
      • Kon mas nabalaka kamo sa opinyon sang tawo sang sa Diyos…
      • Kon mas nabalaka ka parte sa tradisyon sang tawo sang sa Pulong sang Diyos – WALA ka naga alagad kay Jesus
      • Galatians 1:10 – “Gusto ko nga ang Dios amo ang magdayaw sa akon. Indi man kamo maghunahuna nga gusto ko lang magpaayon sa mga tawo, kay kon amo ina ang akon ginahimo, indi ako matuod nga alagad ni Cristo.”
  • Example – Tahura ang inyo amay kag ang inyo iloy… vs. 9-13
  • Ang sugo sang Diyos – Tahura ang inyo Amay kag Iloy – Exodus 20:12
    • Ang Sugo – 1 sa 10 nga kasuguan – halin sa Pulong sang Diyos kag halin sa Diyos
      • Kon ginapasipalahan mo imo Amay kag Iloy – pagapamatbatan ka sang kamatayon
      • Ang ini nga sugo ginakabig kag gintagaan gid sang importansya sang Diyos!
    • Parte sa pag pagtahud sa inyo Amay kag Iloy sulod na dira ang pag atipan sa ila kon mag tigulang sila
      • I Timoteo 5:8 – “Ang bisan sin-o nga tumuluo nga wala nagaatipan sa iya mga paryente, labi na gid sa iya pamilya, nagapakilala lang nga ginabaliwala niya ang iya pagtuo sa Dios, kag mas malain pa siya sang sa indi tumuluo.”
      • Ang sugo simple kag deretcho – wala na lugar sa pag interpretar
      • Pero ang mga Fariseo kag Escriba may ara sila ila nga pagtamod kon ano ang kahulugan sang pag tahod…
  • Pero ang tradisyon nagahambal nga…
    • Ini wala naga santo kon ano ang ginahambal sang Pulong – ang Fariseo kag Escriba nag hambal:
      • Sabaylo nga magpakamaayo kamo sa inyo ginikanan (tahuron sila) paagi sa pag hatag kag pag-atipan sa ila
      • Hambalon mo lang nga ang ina nga kwarta nga inughatag kuntani para ma-atipan sila
      • Sa baylo, ihatag na lang nga regalo para sa Diyos – dayon wala na sila obligasyon sa ila ginikanan!
      • (ihatag ang kwarta sa Fariseo kag escriba sabaylo sang sa ginikanan…)
    • 'Ginapakawalay pulos nila ang Pulong sang Diyos”…
      • Ang Pulong sang Diyos naga hambal nga tahura (atipanon) ninyo ang inyo Amay kag Iloy
      • Apang tungod sa tradisyon sang Fariseo ginhimo nila ang kasuguan sang Diyos nga wala sang Pulos
      • Ang ila tradisyon mas ginkabig pa nga importante kay sa Pulong sang Diyos
      • Ang tradisyon sang tawo dapat mangin ikaduha lang sa Pulong sang Diyos
      • Tungod lang ginahimo sang tanan ang isa ka butang, wala nagakahulugan nga ina nga hilimoon insakto!
      • Mateo 7:13 – “Magsulod kamo sa makitid nga puwertahan, tungod kay masangkad ang puwertahan kag malapad ang dalan nga nagapakadto sa impyerno, kag madamo ang nagaagi sa sina nga dalan.”
      • Halos ang tanan ara sa malapad nga alagyan – indi buot silingon nga gustuhon mo man!
      • Ang Biblia naga hambal nga indi kita mag binutig… Period!
      • Pero may ara kita nga tradisyon nga may damo nga sahi sang butig…
      • Puti nga butig, tunga tuod, isugid mo kon ano ang gusto mabatian
      • Ang tradisyon ga hambal nga indi malain kay indi pareho sa tuod nga butig
      • Bangod sa aton tradisyon ginabaliwala naton ang Pulong sang Diyos
      • Sa ano man nga tion nga ibutang naton una ang kultura ukon tradisyon antes sa Biblia – ginasikway naton ang Pulong sang Diyos!
  • Ang bulag nagatoytoy man sa bulag… Mateo 15:12-14
  • Sa sinulat ni Mateo naga dugang nga – ang lideres nasaklaw sang PULONG (logos) ni Jesus
    • Ang mga Fariseo naka intiendi nga si Jesus nagahambal nga asta lang sila sa wakal sang bibig
    • Kag ang ila tagiposoon malayo sa Diyos – makita man sa ila nga bunga
    • Nga mas nagakabalaka sila nahanungod sa ila pulong kaysa Pulong sang Diyos!
    • Naga kasaklaw sila sa PULONG sang Diyos – ang rason nga ang PULONG nagabuyayag sa ila
    • Hebreo 4:12 – “ Kay ang pulong sang Dios buhi kag gamhanan, kag mas matalom pa sa espada nga duha ang sulab. Nagadulot ini hasta sa kalag kag sa espiritu, kag hasta sa mga lutalutahan kag sa utok sang mga tul-an. Nahibaluan niya ang mga butang nga ginahunahuna kag ginahandom sang mga tawo.”
    • Ang Pulong sang Diyos suga sa madulom nga lugar – ginabutong pabalik ang kadudulman para mahayag ang kamatuoran
    • Ginapakita ang tawo kon ano gid sila – indi ang pakunokuno nila nga mga buhat
    • Kon indi ta gusto nga mabal-an sang iban aton batasan – ginalikawan naton ang Pulong sang Diyos
  • Ang sabat ni Jesus sa ila reaksion : pabay-e ang mga Escriba kag Fariseo – (2 ka rason)
    • Mga tanom silanga paga gabuton…
      • Si Jesus nagapatuhoy sa parabola sang trigo kag hilamon …
      • Mateo 13:38 – “Ang latagon amo ang kalibutan, ang maayo nga binhi amo ang anak sang ginharian, ang hilamon amo ang anak sang malauton.”
      • Ginahambal diri nga ang mga Escriba kag Fariseo ang mga anak sang mga malaut
      • Dapat nga sila dapat ang ibilin pareho sa parabola – kay sa katapusan – sila gabuton (hukman)
      • Kon maynabal-an kamo nga na siod sa tradisyon/ disparates sang tawo
      • Pabaye sila – pangamuyo nga ang ila nga tagiposoon magbag-o kag mag palapit kay Jesus…
      • May ara nga pagla-um nga ang aton halimbawa sang Gugma makadala sa ila kay Jesus!
    • Sila ang mga bulag nga mga lideres…
      • Si Jesus nagalaragway sang maathag nga larawan sang klase nga pagpanguna sang mga Fariseo kag Escriba
      • Bulag nga mga lideres – kon may magsunod sa ila – pareho sila mahulog sa kalog…
      • Ang kapalaran – mapakalog – ang distenasyon amo ang – impierno
      • Mateo 23:15 – “Kaluluoy kamo nga mga manunudlo sang Kasuguan kag mga Pariseo, kamo nga mga hipokrito! Nagakadto kamo sa bisan diin nga lugar kag nagatabok pa sa mga dagat agod makomberter ninyo ang bisan isa lang ka tawo sa inyo relihiyon. Pero kon makomberter na ninyo ginahimo ninyo siya nga sobra pa sa inyo kalain kag bagay gid sa impyerno…”
      • Pabay-e ninyo ang mga ara sa tradisyon/kag desparates – indi mag sunod sa ila halimbawa
      • Sa baylo ikaw dapat ang halimbawa – ipakita sa ila ang gugma ni Jesus sa imo!
  • Ano an naga guha halin sa tagiposoon… vs. 14-23
  • Nahanungod sa pag pang hinaw sang mga Kamot… vs. 14-16
  • Si Jesus nag tawag sa Kadam-an…
    • PAMATI kag HANGOPA – indi makadagta kon ano ang ginapasulod sa baba…
    • Si Jesus nagahatag diri sang espirituwal nga kamatuuran
    • Indi kon ano ang ga sulod sa bibig nga makadagta
    • Ang problema amo ang kon ano ang naga guha sa imo bibig…
  • Sang pagabot nila sa balay – namangkot ang mga disipulo – “ipaathag sa amon ang ina nga parabola”…
    • Ang mga disipulo nalingkang sa gin hambal ni Jesus – kag wala nila nahangpan
      • Gina pinsar nila nga isa naman ka parabola ang gin hambal ni Jesus – pero indi
      • Ang mga Judio may ara nga maid-id nga tradisyon kag kasugu-an nahanungod sa kun ano ang ginapahanugutan sang Dios nga pwede kaunon sang tawo
    • Ang edeya nga makakaon ka sang bisan ano nga gusto mo masyado ka radikal para sa ila kag indi nila mabaton
      • Kon ang Biblia naga ligwat sa aton kultura – mabudlay batunon
      • Kon may ara ka ginapatihan gid tapos ang Biblia naga tudlo sang lain
      • Gina pinsar nalang nga basi “parabola”– indi ta na lang mahangpan ang Biblia
      • Pero indi tungod mabudlay hangpon ang Biblia – mabudlay lang gid batunon
  • Nag hambal si Jesus – “wala man bala kamo maka intiendi (tanga lang)?”
    • Ang mga disipulo gin padako kag gintudlu-an sa kalibutan sang Fariseo kag Escriba
    • Ang mga ginhambal ni Jesus tuhay tanan sa ila mga natun-an
    • Apang, dugay na nila nga ka-upod si Jesus, tama lang nga mahangpan na nila…
    • Ang Pulong sang Diyos sa masami ligwat sa gina tudlo sa kalibutan
    • Ang kalibutan nagahambal nga mag amar sang manggad – Ang Biblia naga hambal pangita-on si Jesus
    • Ang kalibutan ga hambal unaha ang imo kaugalingon – Ang Biblia nagahambal nga mapatay sa kaugalingon
    • Ang kalibutan gahambal kinanglan mangin mabakod – ang Biblia mangin maluya
    • Kag ang Bugay sang Diyos mangin aton kusog!
    • Kabudlay nga batunon – siyado kalayo sa tanan nga gintudlo sa aton
  • Wala nyo gid nahangpan (ang edeya nga gamiton ang utok)…
    • Wala nag gamit si Jesus sang madalom nga prinsipyo pang espirituwal – sabaylo nag gamit siya simple nga lohiko
      • Bisan ano ang imo ginaka-on wala naga kadto sa tagiposo-on…
      • Bisan ano imo gina kaon – naga deretcho sa tiyan – tapos sa CR
      • Bisan ano imo kaunon – ang katapusan sa isa ka lugar makadto – klaro kaayo
      • Gani indi ka maayo nga tawo bisan indi ka mag kaon sang baboy – ukon mas malain kon himoon mo
      • Ga kaon ka baboy – ukon imo ya isda lang – pareho man gihapon ang kadtu-an…
    • Indi lang nga tungod ginahambal sang Biblia –Ginapat-od man sang isa ka simple nga lohiko
      • Kon pagpangita sang kwarta ang sabat sa kabuhi – ang naghimo sini malipayon tani
      • Pero ang pagpangita kay Jesus amo ang sabat – kag malipayon gid ang nagahimo sini!
      • Kon ang pagtutuk sa kaugalingon ang sabat – ang paghimo sina magapalipay sa imo
      • Apang ang pinaka malipayon nga mga tawo sa kabuhi amo ang mga naga tutuk sa kay Jesus kag sa iban nga tawo!
  • Pero ano ang ga guha sa imo bibig…
    • Ang tinaga nga ginahambal mo – amo ina ang naga pahigko sa imo – nadagta
    • Nadagtaan ka tungod ang mga ginasambit sang imo bibig naga pakita sang tagiposoon
    • Lucas 6:45 – “Ang tawo pareho sina. Ang maayo nga tawo nagahambal sang maayo kay maayo ang iya tagipusuon. Pero ang malain nga tawo nagahambal sang malain kay malain ang iya tagipusuon. Kon ano ang sa tagipusuon sang tawo amo man ang nagaguwa sa iya baba.”
    • Gani ang pagkaon nga wala kapanghugas sang kamot wala nagahimo nga malaut ka ukon dimatinlo…
    • Indi ka matinlo kon malauton ang imo tagiposo-on – ginapakita sang kon ano ang ga kawas sa imo bibig
      • Malaut nga panghunahuna – bisan ano basta nagaligwat sa Pulong sang Diyos
      • Nakiapid ukon Makihilawason – kailigbon ukon malaot nga kaisipan kag buhat
      • Pagpatay – kaakig ukon di-mapinatawaron sa iban
      • Pagpangawat ukon mahamkunon – kadaluk ukon paghandum sang kun ano ang ara sa iban
      • Kalautan ukon pagpanglimbong – binutig ukon wala ga sugid sang matu-od
      • Binastos ukon malaut nga panulok – indi mapunggan nga balatyagon / gusto maghimo sang kalautan ukon sala
      • Pagpasipala – ginagamit ang ngalan sang Diyos sa wala sang pulos – nagapamuyayaw
      • Bugal kag kabuangan – nagapinsar nga aton kaugalingon ang sabat – wala nagapangita sa Diyos
    • Sa malipot nga pulong wala naga bali kon masunod ka sa tradisyon/disparates sang tawo
      • Ang importante nga mag sunod sang Pulong sang Diyos…
      • Ginabalik kita ni Jesus sa aton tagiposoon – indi kon ano ang nag sulod – kundi kon ano ang naga guha
      • Ano ang ara sa imo tagiposoon sini nga aga
      • Ara bala kita na lubong sa kalibutan nga ara sa aton palibot – ukon naga bugana kita kay Jesus…